مجازات تبعی | بلاگ

مجازات تبعی

تعرفه تبلیغات در سایت

بسمه تعالی

مجازات ها از حیث اثر بر مرتکب و نسبت آنها با یکدیگر، به مجازات اصلی، تکمیلی و تَبَعی تقسیم می شوند. مقصود از مجازات اصلی، ضمانت اجرای مشخص و مستقلی است که مقنن به جهت نقض مقررات کیفری، به مرتکب وعده داده و تابع مجازات دیگری نمی باشد. در مقابل، مجازات تکمیلی عبارت از مجازاتی است که در تکمیلِ مجازات اصلی و در واکنش به حالت خطرناک مجرم و ایضاً پیشگیری از تکرار جرم، در کنار مجازاتِ اصلی مورد حکم قرار می گیرند. اما دسته سوم از مجازات ها که از آن به مجازات تََبَعی یاد می شود، مشتمل بر محرومیت هایی است که از خود استقلالی ندارد. بلکه، از آثار و تبعات محکومیت قطعی به مجازاتِ اصلی محسوب می شود. به بیانی دیگر، این مجازات ها، به تَبَعِ حکمِ محکومیتِ قطعی، خود به خود و بدون اینکه در حکمِ دادگاه ذکر شود گریبان مجرم را می گیرد.

اثر مجازات تبعی، برخلاف مجازات اصلی و تکمیلی، اصولاً ناظر به حقوق اجتماعی مرتکب است که او را پس از، محکومیتِ قطعی کیفری در جرائم عمدی و پس از اجرای حکم یا شمول مرور زمان، در مدت زمان مقرر در این ماده به شرح زیر از حقوق اجتماعی محروم می کند: الف- هفت سال در محکومیت به مجازات های سالب حیات و حبس ابد از تاریخ توقف اجرای حکمِ اصلی. ب- سه سال در محکومیت به قطع عضو، قصاص عضو در صورتی که دیۀ جنایت وارد شده بیش از نصف دیۀ مجنیٌ علیه باشد، نفی بلد و حبس تا درجه چهار. پ- دو سال در محکومیت به شلاق حدی، قصاص عضو در صورتی که دیۀ جنایت وارد شده نصف دیۀ مجنیٌ علیه یا کمتر از آن باشد و حبس درجۀ پنج (ماده 25 قانون مجازات اسلامی). در غیر موارد فوق و همچنین در جرائم غیرعمدی، هرچند محکوم مجازات اصلی و یا تکمیلی را تحمل می کند اما، مجازات تبعی در انتظار او نخواهد بود.

مجرمانی که به شرح موارد مندرج در مادۀ 25 محکومیت قطعی می یابند، از آنان به مجرمانِ دارای سابقۀ کیفری مؤثر یا دارای سوءپیشینۀ کیفری یاد می شود. در نتیجه افرادی که محکومیت قطعی به یکی از مجازات های مندرج در مادۀ مذکور را داشته باشند، در صورت اخذ گواهی سوءپیشینه، مراتب در گواهی مذکور درج می گردد. لیکن، در غیر از موارد فوق، محکومیت کیفری غیر مؤثر بوده و در گواهی سوءپیشینه درج نخواهد شد. به تصریح تبصرۀ 2 ماده اخیرالذکر، در جرائم قابل گذشت، پس از صدور حکم قطعی با گذشت شاکی یا مدعی خصوصی، اجرای مجازات متوقف و اثر تبعی آن نیز منتفی می شود. مثلاً در جرمِ قذف که یک جرم حدی و قابل گذشت است، پس از قطعیت حکم، مرتکب به شرح بند «پ» مادۀ 25 قانون مجازات اسلامی از حقوق اجتماعی محروم می شود. اما، هرگاه شاکی گذشت کند، هیچ محرومیتی بر مرتکب بار نخواهد شد.

حقوق اجتماعی مورد بحث که مجرم به عنوان مجازات تبعی از آن محروم می گردد، در مادۀ 26 قانون مجازات اسلامی طی دوازده بند مختلف بدین شرح ذکر شده است: الف- داوطلب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس خبرگان رهبری، مجلس شورای اسلامی و شوراهای اسلامی شهر و روستا. ب- عضویت در شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام یا هیأت دولت و تصدی معاونت رئیس جمهور. پ- تصدی ریاست قوه قضائیه، دادستانی کل کشور، ریاست دیوان عالی کشور و ریاست دیوان عدالت اداری. ت- انتخاب شدن یا عضویت در انجمن ها، شوراها، احزاب و جمعیت ها به موجب قانون یا با رأی مردم. ث- عضویت در هیأت های منصفه و امناء و شوراهای حل اختلاف. ج- اشتغال به عنوان مدیر مسئول یا سردبیر رسانه های گروهی. چ- استخدام و یا اشتغال در کلیۀ دستگاهای حکومتی اعم از قوای سه گانه و سازمان ها و شرکتهای وابسته به آنها، صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، نیروهای مسلح و سایر نهادهای تحت نظر رهبری، شهرداری ها و مؤسسات مأمور به خدمات عمومی و دستگاه های مستلزم تصریح یا ذکر نام برای شمول قانون بر آنها. ح- اشتغال به عنوان وکیل دادگستری و تصدی دفاتر ثبت اسناد رسمی و ازدواج و طلاق و دفتریاری. خ- انتخاب شدن به سمت قیم، امین، متولی، ناظر یا متصدی موقوفات عام. د- انتخاب شدن به سمت داوری یا کارشناسی در مراجع رسمی. ذ- استفاده از نشان های دولتی و عناوین افتخاری. ر- تأسیس، اداره یا عضویت در هیأت مدیرۀ شرکت های دولتی، تعاونی و خصوصی یا ثبت نام تجارتی یا مؤسسۀ آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و علمی.

در نتیجه، هر کس به عنوان مجازات تبعی از  حقوق اجتماعی فوق محروم گردد، پس از گذشت مواعد مقرر در ماده 25 این قانون اعادۀ حیثیت می شود و آثار تبعی محکومیت وی زایل می گردد. مگر در مورد بندهای «الف»، «ب» و «پ» این ماده که از حقوق مزبور به طور دائمی محروم می شود. 

شما کاربر محترم می توانید در صورت نیاز به مشاوره اعم از حقوقی یا کیفری سوال خود را مطرح نموده و از همین وبلاگ جواب خود را دریافت نمایید. // یا در صورت لزوم یا تمایل می توانید مشاوره حضوری دریافت نمایید به آدرس: استان گیلان- شهرستان فومن- خیابان امام- خیابان شورا- ساختمان الماس- طبقه دوم. شماره تماس: 01334739252  با تشکر: یوسف پناه

...
نویسنده : بازدید : 16 تاريخ : سه شنبه 5 تير 1397 ساعت: 4:53